trafik sigorta sorgulama ve balkanlar bilgisi
Bulgar elçileri gönderilir. Bulgar elçileri Edirne’de I. Friedrihc’ie b buluşurlar ve ona yine Bizans’a karşı yardım teklifinde bulunurlar. R elçileri Bulgar çarının bu yardım karşılığında asıl isteğinin de neoid lirtmişlerdir. Buna göre 1. Friedrich, Asen’in kardeşi Petro’ya Grek İmparatorluk tacını (...trafik sigorta sorgulama Coronam imperialem rengi Grecie) giydirecekt'\ ihtimal böyle bir istek, Petro ve Asen kardeşlerin Symeon dönemind 1. Bulgar Devletini ihya etme düşüncelerinden ileri gelmekteydi. Ancakl^' gıçta I. Friedrich, Bulgarların bu isteğine olumlu bakarken, bir müddjf bundan vazgeçerek Bizans’la anlaşmayı ve Kutsal topraklar yönündeki devam etmeyi yeğlemiştir. Böylece Bulgarlar mücadelelerinde Bizans'la bay kalmışlardır.1190 yılında II. İsaakios Angelos, sürekli Bizans topraklarına saldınla,|j zenleyen Bulgarlara karşı yeni bir sefer düzenler. Bizans imparatoru, II, Krallığına son verme düşüncesiyle donanmanın da yardımıyla Karadeniz'in]!^ 1 şeridinden Balkan Dağının kuzeyine geçer. Donanması, Tuna nehrine | kuzeyden gelebilecek olası bir Kuman saldırısına engel olmalıydı. Bu dıınj karşısında İvan Asen, Tırnova kalesine kapanır. Ancak İsaakios Angelos ^ dan kedisine gelebilecek bir saldırıdan korktuğu için bir müddet sonra Tınm 1 kuşatmasından vazgeçerek güneye yönelir. Ancak Balkan Dağının geçitierimk birinde Bulgar ordusunun saldırısına uğrar. İmparatorunda yer aldığı Bizaffij duşu bozguna uğratılır, büyük kayıplar verir ve güçlükle kurtulabilir.
1190 yılından sonra Bulgar çarı İvan Asen, batıda Sofya ve civannıveBalk: Dağının güneyindeki topraklan devletine katmak için çabalayacaktır, 119Sj( lında 11. İsaakios Angelos, Macarların desteğini alarak Bulgarlara karşı yenib sefer planı yapar. Ancak kardeşi Aleksios tarafından tahttan indirir ve gözlt-kör edilip zindana atılır. Yeni Bizans imparatoru III. Aleksios Angelos (İHI 1203), Bulgarlara saldırı planından vazgeçerek barış teklifinde bulunur.Butd lifi ret eden Bulgar çarı bir müddet sonra Makedonya ve Balkan yarımadasııc kuzey-batı topraklarını ele geçirmek için hareket eder. Böylece 1195yılıoi Belgrat, Braniçevo, Sofya ve Serez gibi yerler Bulgarların eline geçer.
1196 yılında Asen, îvanko adında bir boyarın başını çektiği gayri men* boyarlar grubu tarafından Bizans’ın teşvikiyle öldürülür. Askerleri ile birlilt Petro, İvanko ve adamlarını Tırnova’da kuşatınca, Bizans’tan yardım alaırayı İvanko, İstanbul’a kaçmak zorunda kalır. Bulgar tahtına Asen'in kardeşi Pett (1196-1197) geçer. Aslında bazı araştırmacılara göre Petro, 1185 yılındaisyaıc patlak vermesiyle Petro Bulgar çarı ilan edilmiştir. Hatta bir müddet heraPe® hem de İvan Asen Bulgar çarı sıfatını almışlar ve devlet içerisinde kısa birsûrei olsa iki başlılık yaşanmıştır. Petro tahta çıkınca Bizans sarayında rehineolarf bulunan ve 1190 yılı civarında oradan kaçmayı başaran küçük kardeşi Kalo,vaî devlet işlerinde kendisine yardım etmek üzere görevlendirir. Petro’nunhûki®
BALKANLAR EL KtTABl 235
darlığı uzun sürmez. Tahta çıktıktan bir yıl sonra Petro da boyarların tertip ettiği bir suikasta hayatını kaybeder.
İki kardeşin ölümü üzerine Bulgar tahtına küçük kardeşleri Kaloyan (1197-1207] geçer. Kaloyan döneminde 11. Bulgar Devleti doğuda Varna’nın ele geçirilmesi ile Karadeniz sahiline ulaşır, güneyde de Trakya'nın ve Makedonya'nın büyük bir kısmını sınırlarına dahil eder. Kaloyan, bu toprakları müttefiki olduğu Kumanlar sayesinde ele geçirir. Sınırları genişletmekle birlikte Kaloyan'ın amacı,
II,Bulgar Devletinin hukuki temellerini sağlamaktı. Bu açıdan Kaloyan'ın Papa
III,Innocentius ile yazışması son derece önemlidir. 1199 yılından itibaren Papa Innocentius, Kaloyan ile irtibata geçmiş ve Bulgar kilisesinin Roma’ya bağlanmasını önermiştir. 1200 yılma kadar Kaloyan, Bizans ile ilişkilerini düzelteceğine ve Bulgar Ortodoks kilisesinin hukuki temelini sağlayacağına inandığı için bu teklife cevap vermeyi geciktirmiştir. 1202-1204 yılında IV. Haçlı seferi dolayısıyla Balkanlardaki gerginlik, Macarlarla yaşanan toprak tartışmaları Kaloyan’ı papanın teklifini kabul etmeye ve 111. Aleksios’un (1195-1203] geç kalmış önerisini ret etmeye zorlamıştır.
Bu vesileyle Tırnova ve Roma arasında bir dizi elçilik heyetleri gidip gelmiş ve yazışmalar yapılmıştır. Bulgar çan, kendisinin papaya yazdığı mektuplarda 'Bulgaristan ve Vlahya imparatoru" olarak adlandırmıştır. Papa ise Kaloyan’a krallık tacını ve başpiskopos Vasiliy'a da patrik unvanını teklif etmekteydi. 7 Kasım 1204’de papanın Tırnova'ya gönderdiği Kardinal Leon, Vasiliy’i Bulgar priması olarak takdis etti ve ertesi gün Kaloyan'a krallık tacı giydirdi. Papaya yazdığı mektuplarda kendisini "eski çarların yani Symeon, Petro ve Samuü'in halefi" olarak tanıtan Kaloyan, 1. Bulgar Devleti ile II. Bulgar Devleti arasındaki sürekliliği göstermeyi amaçlamıştır. Papa 111. Innocentius da bu sürekliliği kabul ederek Macaristan ile olan anlaşmazlıkta Bulgarların tarafını tutmuştur.
1204 yılında Bizans, IV. Haçlı seferi neticesinde parçalanır. Yerine kurulan Latin İmparatorluğunun hükümdarı 1. Baudouin, Bulgarların dostluk teklifini ret etmiş ve Bulgaristan'ın Doğu imparatorluğunun bir parçası olduğunu iddia ederek Bulgarların oturduğu bölgeleri işgal ettirir. Bunun üzerine Kumanlarm desteğini alan Kaloyan, Latin imparatorluğuna karşı harekete geçer ve 14 Nisan 1205'de Bulgarlardan ve Kumanlardan oluşan Bulgar ordusu Latinleri Edirne'de bozguna uğratır. Latin imparatorunun kendisi ise tutsak alınarak başkent Tırnova’ya gönderilir ve bugün hala Baudouin kulesi olarak bilinen kulede ölür. Bulgarlar ve Kumanlar, Trakya’da çok sayıda kale ve şehri tahrip eder, burada oturan halkı Tuna civarına sürgün eder. Bundan dolayı 1014’de Basileos’un Bulgaroktonos (Bulgar kasabı] lakabını alması gibi, Kaloyan da 1205’te bu olaydan sonra Romeoktonos olarak adlandırılır. Villehardouin’e göre
Baudouin’in yerine Latin İmparatorluğunun başına geçen İmparat^ Kaloyan'ın imparatorluğa verdiği zararları. Papa Innocentius'a yazdığ, larda anlatır. Henri, papaya devletinin durumunun çok kötü olduğunuy^^ dıkları ile günahlarını ödediklerini yazmaktadır. Henri, Latin ordusunuı,/' na uğratılmasını, şövalyelerin dikkatsizliği ile açıklamakta, ancak Bulgar, askeri kabiliyetini de vurgulamaktadır. Ayrıca İmparator Henri, Kaloya„ ' defa Türklerle ittifak kurma çabaları içerisine girdiğini yazmaktadır kastedilen büyük ihtimal Selçuklu Türkleri, çünkü mektupta İmparatorUj, Kaloyan’ın "Türklerle ve İsa inancının diğer düşmanlarıyla" ittifak ğunu söylemektedir. Dolayısıyla "İsa inancının diğer düşmanlarıyla" Müslümanları kastetmektedir ve Türkler de bu tabire dâhildir. Bu devirdjj Müslüman olarak Bulgarlara ittifak kurabilecek konumda olan Selçuklu vardır. Kaloyan’ın Türklere gönderdiği elçiler, İmparator Henri tarafından|]^ lanmıştır. Ancak Bulgar elçilerinin ellerinden aldığı mektup İmparator Heın'| umutsuzluğa sevk etmiş ve papadan yardım istemesine yol açmıştır.
trafik sigorta sorgulama Mayıs 1205 yılında Kaloyan, kuvvetleriyle beraber Selanik yönünde Yolu üzerinde Serez’i alır ve Selanik’e de girmeyi başarır ve kısa birsüresoj, oradan ayrılır Haziran 1205 yılında Kaloyan Filibe üzerine yürür. Şehrinljı, idarecisi, Stanimaka'ya (bugünkü Asenovgrad) çekilince Kaloyan’ın başant rından rahatsızlık duyan şehrin Bizanslı ve Bulgar sakinleri Filibe’nin tesfc konusunda anlaşamazlar. Neticede Kaloyan, Filibe’yi ele geçirmeyi başamujiı şehirdeki Bizanslı sakinleri cezalandırmış, bir kısmını da sürgüne göndermijij Filibe’nin alınışından sonra Kaloyan, dört ay süren bu Trakya seferindenoıt larını dinlendirmek amacıyla Tırnova’ya geri döner. 1206 Ocak ayında Kalaoya Edirne ve Dimetoka halkının yardıma bir ordu gönderir. Bu ordu Keşandvanmi Latin ordusunu yenilgiye uğratır Bunun üzerine Latin İmparatoru, Silivrikales nin garnizonunu kuvvetlendirir. Ancak bu Kaloyan’ı durdurmak için yetersizli tedbir olarak görünür. Çünkü Şubat 1206 yılında Kaloyan, bugünkü DoğuTrak); bölgesine inerek arlarında Çorlu, Tekirdağ, Kırklareli gibi şehirlerin de buluııılt ğu pek çok yerleşim birimini ele geçirir. Doğu Trakya’da Latinlerin elindesato Vize ve Silivri kalmıştır. Ancak Kaloyan’ın ele geçirdiği her şehri tahrip et» si ve şehir sakinlerini sürgüne göndermesi, Bulgar ordusunda müttefikolaıi yer alan Bizanslı askerlerin tepkisine yol açmıştır. Ayrıca daha önce Kaloyat'ı müttefiki olan Edirne ve Dimetoka halkı da ona karşı gelerek şehrin kapılanı Bulgar ordusuna kapatmışlardır. Bunun üzerine Kaloyan, bir kez Dimetoka'yıü kez de Edirne'yi kuşattıysa da her iki şehri de alamamıştır.
1207 yılında Kaloyan, stratejik bakımından Bulgaristan için önem taşı)"'-Selanik'i yeniden kuşatarak almak istedi ise de, şehrin kuşatılması sırasındam dürülür. Kaloyan'ın ölümü, henüz yeterince güçlü olmayan Bulgar Devletini kavgası ile karşı karşıya bırakır. Belirtmek gerekir ki Kaloyan da ağabeyleri i'"'
BALKANLAR EL KİTABİ 237
Asen ve Petro gibi askeri başarılarını Kumanlardan aldığı yardım sayesinde elde etmiştir.
Kaloyan varis bırakmadığından dolayı Bulgar tahtı, 1. İvan Asen'in ilk oğlu II. İvan Asen’e düşmekteydi. Ancak Kaloyan'ın ölümünde parmağı olduğu sanılan kız kardeşinin oğlu Borü (1207-1218) tahtı ele geçirerek, dul kalan Kuman asıllı Bulgar çariçesi ile evlenir. Bu durum Borü’in kardeşi Srez’in tepkisine yol açar. Bunun üzerine Srez, Vardar bölgesindeki topraklarda bağımsızlığını ilan eder. Borü ve Srez’in kuzeni Slav ise Rodop bölgesinin hâkimi olur.
Borü, hükümdarlığının ilk yıllarında selefinin izlediği aktif siyaseti izlemeye çalışmış, ancak başarılı olamamıştır. 31 Temmuz 1208 tarihinde Filibe yakınında Latin imparatoru Henri ile yaptığı savaşta yenilince, İznik imparatoru Theodoros Laskaris’ten yardım istemiştir. Ancak yine başarı elde edememiştir.
1211 yılın ilkbaharında Borü, Selanik hakimi Theordoris Laskaris'le ittifak kurarak İstanbul yönünde şehri kuşatmak üzere harekete geçer. Fakat yine başa-nlı olamaz. Bunun üzerine Latin İmparatoru Henri, Trakay'dan Bulgarları çıkarmayı başarır. Borü 1211 yılının sonbaharında Selanik’! kuşatma amacıyla bir askeri harekât daha düzenler. Ancak bu kez de başarı elde edemez. Başarısızlıklar ülkedeki siyasi ve ekonomik durumu ağırlaştırır. Bu durum en çok Bogomillik hareketinin artmasında yansımasını bulur. Bunun üzerine Borü, Bogomillik hareketine karşı 1211’de Tırnova’da kilise meclisini toplar. Bu esnada devletin kuzeybatı bölgelerinde Vidin merkez olmak üzere Kuman desteğini alan boyarlar ayaklanır. Borü, bu ayaklanmayı bastırmak üzere Macar devletinin yardım istemek ve bu yardım karşılığında Belgrat ve Braniçevo civarındaki topraklarını Macarlara teslim etmek zorunda kalır.
trafik sigorta sorgulama Savaşlarda yaşadığı yenilgiler ve art arda gelen başarısızlıklar Borü’i slefi Kaloyan’ın takip ettiği aktif saldırı politikasından vazgeçirdi ve barışçıl bir politika izlemeye mecbur etti. Böylece Borü 1213 yılında Latin imparatorluğu ile ittifak kurma yoluna gider. Bulgaristan ve Macaristan Krallık ailelerinden ve Latin İmparatorluk ailesinden gelen kişilerle ile karşılıklı evlilikler yapılarak üç devlet arasında yakınlaşma sağlanır. Ancak bir müddet sonra bu üçlü ittifak o tarihlerde zayıf gördükleri Sırbistan'a saldırır. Ancak Sırbistan’a karşı üçlü ittifak ordusu başansız olur. Dolayısıyla Borü askeri açıdan bir kez daha başarılı olamamış ve bundan böyle kesin olarak topraklarını genişletmek amacıyla seferler düzenlemekten vazgeçmiştir. 1218 yılında 1. İvan Asen’in oğlu II. İvan Asen (1218-1241) Boril'den kaçarak önce Kumanlara sığınıp daha sonra geçmiş olduğu Rusya topraklarından dönerek Tırnova’yı kuşatmış ve boyarların yardımı ile Borü’i tahttan indirerek yerine kendisi geçmiştir.
trafik sigorta sorgulama 11. İvan Asen'in tahta geçtiği sırada II. Bulgar Devleti parçalanmış durumdaydı. Bulgar topraklarının büyük bir kısmı Epir Despotluğu ile Macarların eline
240İ BALKANLAR EL K/TABI
lonnes Vatatzes (1222-1254) ile ittifak yenilenmiş, Latin Imparaton yıllık barış imzalanmıştır. Epir despotluğu, Macarlar ve Sırplarla ilişkiler sürdürülmüştür. Ancak bu dönemde Bulgarlar Altınorda Hani'*”*'' keşi ile karşı karşıya kalmışlardır. ®lii
1240yılında gücünün zirvesine ulaşan Atlın Orda Hanlığı, Polonya, ve Dalmaçya’ya kadar sefer düzenler. 1241'de bu seferden dönen Batı,^ orduları Bulgaristan’ı istila etmiş, Silistre, Kili gibi şehirler Altın OrdaHanj^ eline geçmiş, Tırnova yakınında büyük savaşlar yapılmıştır. Bu istila soınu^* Bulgaristan, Altın Orda Hanlığına yıllık haraç ödemek zorunda kalmıştır.Buj, böyle XIII. yüzyılın altmışlı ve yetmişli yıllarında Bulgar toprakları sürelBjjj^ Orda Hanlığının saldırılarına maruz kalmıştır. Hatta Bulgar Devletininbe|^ ölçüde Tatarlara bağımlı hale geldiğini ve bu durumun da onun istikranın^ lediğini söyleyebiliriz.trafik sigorta sorgulama
